Castratie en sterilisatie bij dieren: wat u moet weten
Castratie en sterilisatie zijn veelvoorkomende ingrepen bij huisdieren zoals honden, katten en konijnen. Het kan helpen bij het voorkomen van ongewenste nestjes, gedragsproblemen en bepaalde gezondheidsrisico’s. Hier leest u alles over de voor- en nadelen, het proces en de nazorg van castratie en sterilisatie.
Wat is castratie en sterilisatie?
Bij castratie worden de voortplantingsorganen van het dier verwijderd:
- Bij mannetjes (reuen, katers, rammelaars) worden de testikels operatief verwijderd.
- Bij vrouwtjes (teven, poezen, voedsters) wordt vaak gesproken van sterilisatie, maar in werkelijkheid worden de eierstokken (en soms de baarmoeder) verwijderd.
Voordelen
1. Voorkomen van ongewenste voortplanting
Een gecastreerd dier kan zich niet meer voortplanten, waardoor ongewenste nestjes worden voorkomen. Dit helpt overpopulatie, met name bij katten, te beperken.
2. Gedragsverbetering
- Minder territoriumgedrag zoals sproeien bij katers.
- Vermindering van dominant gedrag en agressie.
- Minder drang om weg te lopen op zoek naar een partner.
3. Gezondheidsvoordelen
- Verkleinde kans op teelbalkanker en prostaatproblemen bij reuen en katers.
- Voorkomen van baarmoederontsteking en verminderd risico op melkklierkanker bij teven en poezen.
- Minder kans op infecties en hormonale aandoeningen.
Mogelijke nadelen
1. Gewichtsverandering
Na sterilisatie kan de stofwisseling van uw huisdier vertragen, waardoor ze sneller aankomen. Dit kan worden voorkomen door een aangepast dieet en voldoende beweging.
2. Veranderde vachtstructuur (bij sommige rassen)
Bij bepaalde hondenrassen, zoals de Cocker Spaniël en de Golden Retriever, kan de vacht na sterilisatie dikker en pluiziger worden.
3. Verhoogd risico op bepaalde gezondheidsproblemen
- Gewrichtsproblemen: Vooral bij grote hondenrassen kan een vroege sterilisatie het risico op gewrichtsproblemen, zoals heupdysplasie en artrose, verhogen.
- Urine-incontinentie: Bij sommige teven, met name grotere rassen, kan sterilisatie leiden tot incontinentie op latere leeftijd door verminderde controle over de sluitspier van de blaas.
- Mogelijk verhoogd risico op bepaalde tumoren: Hoewel sterilisatie de kans op melkklierkanker vermindert, wordt in sommige studies een licht verhoogd risico op tumoren van bijvoorbeeld botten of milt gezien.
4. Gedragsveranderingen
- Sommige honden kunnen na sterilisatie iets rustiger worden, terwijl anderen juist actiever blijven.
- Angstige of onzekere dieren kunnen gevoeliger blijven voor stress en soms zelfs meer onzeker gedrag vertonen na sterilisatie.
5. Onomkeerbaarheid
Sterilisatie is een permanente ingreep. Als u later toch zou willen fokken met uw dier, is dit niet meer mogelijk.
Wanneer castreren en steriliseren?
De aanbevolen leeftijd voor castratie verschilt per diersoort en ras:
- Katten: vanaf 6 maanden.
- Honden: afhankelijk van ras en grootte, meestal tussen 6 en 12 maanden.
- Konijnen: vanaf 4 maanden bij rammelaars, vanaf 6 maanden bij voedsters.
Onze dierenarts en paraveterinairen kunnen u adviseren over het juiste moment voor uw huisdier.
Hoe verloopt de castratie?
- Voorbereiding: Honden en katten moeten nuchter zijn voor de ingreep. Konijnen en knaagdieren mogen wel blijven eten tot aan de ingreep.
- Anesthesie: De ingreep gebeurt onder volledige narcose.
- Operatie: De dierenarts verwijdert de testikels of eierstokken via een kleine snede.
- Herstel: Na de ingreep blijft uw huisdier kort ter observatie en mag daarna naar huis.
De meeste dieren herstellen snel. Wel is het belangrijk om de wond schoon en droog te houden en het dier rustig te laten herstellen.
Nazorg en herstel
- Voorkom likken aan de wond met een kraag of medisch rompertje.
- Geef de voorgeschreven pijnstilling en let op tekenen van infectie (roodheid, zwelling, afscheiding).
- Houd het dier de eerste dagen rustig en beperk wilde bewegingen.
- Maak tijdig een afspraak voor de controle. Neem bij twijfel altijd contact op met de praktijk.
Veelgestelde vragen
Wordt mijn huisdier dikker na castratie?
Na castratie kan de stofwisseling iets vertragen. Met een aangepast dieet en voldoende beweging blijft uw dier gezond op gewicht.
Heeft castratie invloed op het karakter?
Castratie vermindert hormonale gedragingen, maar verandert niet het basiskarakter van uw huisdier.
Is castratie verplicht?
Voor katten is castratie in sommige gemeenten verplicht om zwerfkatten te voorkomen. Informeer bij uw gemeente naar de regels.